The Dimensions and Political-Psychological Personality Traits of Shah Abbas I of the Safavid Dynasty

Document Type : Research Paper

Authors

1 Master's student in Political Science, Allameh Tabatabae’i University, Tehran, Iran

2 Professor, Department of Political Science, Allameh Tabatabae’i University, Tehran, Iran

10.22034/jiiph.2025.67749.2582

Abstract

Shah Abbas I of the Safavid dynasty, one of the most significant rulers in Iranian history, ascended to power during a period marked by foreign invasions and internal rebellions. Over his 42-year reign, he transformed a fragmented land lacking central authority into a prosperous and powerful Iran. While his life and actions have been extensively studied, a systematic analysis of his personality and political behavior through the lens of political psychology has received less attention. This study addresses this gap by examining the political psychology of Shah Abbas the Great, offering a deeper understanding of the reasons behind his performance during his reign. The research seeks to answer the question: "What are the most important personality and psychological traits of Shah Abbas I of the Safavid dynasty?" The methodology involves qualitative content analysis, with data collected from documentary sources. The findings indicate that a combination of feelings of inferiority stemming from childhood experiences (parental distance, birth order, and manipulation by the Qizilbash) and the critical conditions at the start of his reign (Iran's weakness against its neighbors and his father's ineffective governance) played a decisive role in shaping his personality. These factors led to the development of dual compensatory behavioral mechanisms: "self-centeredness" through power-seeking and domineering behavior, and "other-centeredness" through benevolent populism, which benefited society

Keywords

Main Subjects

References

  • کتاب‌ها

    • آدلر، آلفرد (۱۳۷۰)، روانشناسی فردی، ترجمه حسن زمانی شرفشاهی، تهران: تصویر.
    • آقاجری، سید هاشم (۱۳۸۹)، مقدمه‌ای بر مناسبات دین در ایران عصر صفوی، تهران: طرح نو.
    • باستانی پاریزی، محمدابراهیم (۱۳۷۸)، سیاست و اقتصاد عصر صفوی، تهران: صفی علیشاه.
    • برزگر، ابراهیم (۱۳۹۶ - ۱۳۸۶)، روان‌شناسی سیاسی، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتاب علوم‌انسانی و دانشگاه‌ها (سمت).
    • --------- (۱۴۰۲)، روان‌شناسی سیاسی پادشاهان قاجاری، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتاب علوم‌انسانی و دانشگاه‌ها (سمت).
    • بلو، دیوید (۱۳۹۶)، پادشاه بی‌رحمی که به اسطوره مبدل گشت، ترجمه خسرو خواجه‌نوری، تهران: امیرکبیر.
    • پارسادوست، منوچهر (۱۳۸۸)، شاه‌عباس اول؛ پادشاهی با درس‌هایی که باید فراگرفت، جلد اول، تهران: شرکت سهامی انتشار.
    • پورمقدس، علی (۱۳۶۹)، روانشناسی اجتماعی، اصفهان: مشعل.
    • تاج‌بخش، احمد (۱۳۴۰)، ایران در زمان صفویه، تبریز: کتابفروشی چهر.
    • تاورنیه، ژان باتیست (۱۳۸۳)، سفرنامة تاوارنیه، ترجمه احمد ارباب شیرانی، تهران: نیلوفر.
    • حقیقت، سید صادق (۱۳۹۸)، روش‌شناسی علوم سیاسی، قم: دانشگاه مفید.
    • دلاواله، پیترو (۱۳۸۴)، سفرنامة پیترودلاواله (قسمت مربوط به ایران)، ترجمه، شرح و حواشی از شعاع الدین شفا، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
    • روحی، زهره (۱۳۹۷)، اصفهان عصر صفوی، سبک زندگی و ساختار قدرت: خوانشی دیگر از شرایط اجتماعی - سیاسی دوره صفویه، تهران: امیرکبیر.
    • سایکس، سر پرسی (۱۳۴۳)، تاریخ ایران، ترجمه سیدمحمدتقی فخر داعی گیلانی، جلد دوم، تهران: شرکت سهامی چاپ و انتشارات کتب ایران (علمی).
    • سیاسی، علی‌اکبر (۱۳۵۶)، نظریه‌های شخصیت یا مکاتب روان‌شناسی، تهران: مؤسسۀ انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، بهمن ۲۵۳۶ شاهنشاهی.
    • سیوری، راجر مروین (۱۳۸۰). در باب صفویان، ترجمه رمضان علی روح الهی، تهران: مرکز.
    • ------------- (۱۳۹۱)،  ایران عصر صفوی، ترجمه کامبیز عزیزی، تهران: مرکز.
    • شرلی، سر آنتونی (۱۳۷۸)، سفرنامه برادران شرلی، ترجمه آوانس، به کوشش علی دهباشی، تهران: به دید.
    • شولتز، دوان. پی و شولتز، سیدنی الن (۱۳۹۴)، نظریه‌های شخصیت، ترجمه یحیی سید محمدی، تهران: ویرایش.
    • طاهری، ابوالقاسم (۱۳۸۳)، تاریخ سیاسی و اجتماعی ایران: از مرگ تیمور تا مرگ شاه‌عباس، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
    • غفاری فرد، عباسقلی (۱۳۷۶)، روابط صفویه و ازبکان (۱۳۰۱ - ۹۱۳ ه. ق)، تهران: وزارت امور خارجه، مؤسسه چاپ و انتشارات.
    • فلسفی، نصرالله (۱۳۷۵)، زندگانی شاه عباس اول، تهران: علمی.
    • کاووسی عراقی، محمدحسن (۱۳۷۹)، اسناد روابط دولت صفوی با حکومتهای ایتالیا، تهران: وزارت امور خارجه، مرکز چاپ و انتشارات.
    • کروسینسکی (۱۳۹۰)، سقوط اصفهان به روایت کروسینسکی، بازنویسی جواد طباطبایی، تهران: نگاه معاصر.
    • کوئین، شعله (۱۴۰۱)، شاه عباس؛ پادشاهی که ایران را از نو ساخت، ترجمه‌مانی صالحی علامه، تهران: نامک.
    • لوئی بلان، لوسین (۱۳۷۵)، زندگی شاه‌عباس، ترجمه ولی‌الله شادان، تهران: اساطیر.
    • متی، رودی (۱۳۹۳)، ایران در بحران: زوال صفویه و سقوط اصفهان، ترجمه حسن افشار، تهران: مرکز.
    • رحیم‌لو، یوسف (۱۳۹۳)، دنباله ایران در عصر صفویه، تاریخ جامع ایران، زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، جلد ۱۱، تهران: دائره المعارف بزرگ اسلامی (مرکز پژوهشهای ایرانی و اسلامی) (صص. ۵۵۲ - ۱).
    • موسوی‌نیا، سید رضا (۱۳۹۴)، رئالیسم ایرانی؛ تحلیل نظری روابط خارجی از دولت صفوی تا سقوط پهلوی، تهران: مخاطب.
    • میچل، کالین (۱۳۹۷)، سیاست‌ورزی در ایران عصر صفوی: قدرت، دیانت، بلاغت، ترجمه حسن افشار، تهران: فرهنگ جاوید.
    • نژاداکبری مهربان، مریم (۱۳۹۲)، شاه‌عباس کبیر، تهران: کتاب پارسه.
    • نوائی، عبدالحسین (۱۳۸۶)، روابط سیاسی و اقتصادی ایران در دوره صفویه، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم‌انسانی دانشگاه‌ها (سمت).
    • نوایی، عبدالحسین و عباسقلی غفاری فرد (۱۳۸۶)، تاریخ تحولات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ایران در دوران صفویه، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم‌انسانی دانشگاه‌ها (سمت).

    مقالات

    • احمدزاده، محمدامیر و کاظمی، ظریفه (۱۴۰۱). زن در عرصة سیاست ایران مطالعه موردی دورة قاجار نظریة آدلر و روانشناسی سیاسی مهد علیای سوم، جستارهای سیاسی معاصر، ۱۳(۲)، ۳۰ - ۳.  Doi: 10.30465/cps.2021.30262.2471
    • برزگر، ابراهیم (۱۳۸۳). روانشناسی سیاسی مظفرالدین‌شاه، اطلاعات سیاسی اقتصادی، ( ۲۰۳ و ۲۰۴)، ۹۵ - ۸۴.
    • -------- (۱۳۸۷). نظریه آدلر و روان‏شناسی سیاسی آقامحمدخان قاجار، پژوهشنامه علوم سیاسی، ۴(۱۳)، ۵۰ - ۷.
    • -------- (۱۳۸۹). نظریه هورنای و روان‌شناسی سیاسی ناصرالدین‌شاه؛ از کودکی تا عزل نوری، پژوهشنامه علوم سیاسی، ۶(۱)، ۷۳ - ۳۵.
    • -------- (۱۳۹۴). روان‌شناسی سیاسی شاه‌سلطان حسین و نقش آن در فروپاشی صفویه، فصلنامه آفاق امنیت، ۸ (۲۷)، ۱۲۱ - ۱۰۷.
    • عابدینی مغانکی، مریم (1399). مدیریت بحران مناطق جنگ‌زده در سلطنت شاه‌عباس اول صفوی، تاریخ‌نامة ایران بعد از اسلام، سال ۱۱ (۲۴)، 71 - 45.

     Doi: 10.22034/jiiph.2020.12324

    • ناصحی، عباسعلی و رئیسی، فیروزه (۱۳۸۶). مروری بر نظریات آدلر، تازه‌های علوم‌شناختی، ۹(۱)، ۶۶ - ۵۵.
Journal of Iranian Islamic Period History
Volume 16, Issue 45
January 2026
Pages 165-193

Files

History

  • Receive Date: 09 June 2025
  • Revise Date: 26 November 2025
  • Accept Date: 15 December 2025

Share

How to cite

Statistics