بازتاب تاریخ‌نگاری هنر در تاریخ‌نگاری سیاسی صفویان (با تأکید بر هنر خوشنویسی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه لرستان

چکیده

تاریخ‌نگاری سیاسی از ویژگی‌های کلی تاریخ‌نگاری صفویان است که تکیه اصلی آن بر وقایع سیاسی و نظامی است و عنایت کم‌تری به امور اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و هنری داشته است. با وجود این رویکرد غالب در تاریخ‌نگاری سیاسی، اما با حمایت مؤثر صفویان از هنر و علاقه‌مندی برخی از مورّخان سیاسی به هنر خوشنویسی که در زمره منشیان، کاتبان و خوشنویسان دربار بودند؛ اهمیت و حجم مطالب ثبت شده درباره خوشنویسی، نسبت به سایر هنرهای دیگر در جایگاه نخست قرار گرفت. همچنین تحت تأثیر ویژگیهای تاریخ‌نگاری‌سیاسی، کتاب گلستان‌هنر به مثابه نخستین تاریخ‌نگاری جدی در هنر ایران نگاشته شد که نشان‌دهنده ارزش و برتری هنر خوشنویسی از دریچه تحولات سیاسی و کانون دربار صفویه نسبت به سایر هنرها است. در این پژوهش به روش توصیفی- تحلیلی، چگونگی بازتاب تاریخ‌نگاری هنر خوشنویسی در تاریخ‌نگاری سیاسی عصر صفویه بررسی شده است. یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که ذکر جایگاه و منزلت، احوال بزرگان خوشنویسی، تاریخچه و اقلام مختلف خطوط و توجه خاص به قلم نستعلیق، طبقه‌بندی خوشنویسان و مهاجرت‌های آنان در تاریخ‌نگاری سیاسی این دوره بازتاب یافته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The concealment of historiography of art in the political historiography of the Safavids (With emphasis on the art of calligraphy)

نویسندگان [English]

  • shahab shahidani
  • mohammad ali nemati
  • alaaeddin shahrohky
  • jahanbakhsh savagheb
lorestan university
چکیده [English]

Political historiography is one of the general features of Safavid historiography, which has its main reliance on political and military events and has paid less attention to social, economic, cultural and artistic affairs. Despite this dominant approach in political historiography, but with the effective support of the Safavids for the art and the interest of some political historians in the art of calligraphy who were among the court secretaries, scribes and calligraphers; The importance and volume of recorded material on calligraphy took precedence over other arts. Also influenced by the characteristics of political historiography, Golestan-e-Honar was written as the first serious historiography in Iranian art, which shows the value and superiority of calligraphy from the perspective of political developments and the center of the Safavid court over other arts. In this descriptive-analytical study, the historiography of the art of calligraphy is reflected in the political historiography of the Safavid era. The findings of the research indicate that the mention of the status and Dignity of the great calligraphers, the history and various items of calligraphy and special attention to Nastaliq pen, the classification of calligraphers and their migrations are reflected in the political historiography of this period.

کلیدواژه‌ها [English]

  • The Safavid era
  • political historiography
  • the art of calligraphy
  • Golestan Honar
  • script

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 22 تیر 1400
  • تاریخ دریافت: 07 تیر 1399
  • تاریخ بازنگری: 02 اسفند 1399
  • تاریخ پذیرش: 22 تیر 1400