دانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220The Status of Religious Minorities’ Language Education in Schools in the Second Pahlavi Era (1320-1357 SH)وضعیت آموزش زبان اقلیتهای دینی در مدارس آنها در عصر پهلوی دوم (1357-1320ه.ش)1194878-FAمحمدعلیاکبریدانشیار گروه تاریخ دانشگاه شهیدبهشتیعاطفهحرآبادیفراهانیکارشناس ارشد تاریخ ایران دورهی اسلامی دانشگاه شهیدبهشتیJournal Article20150614Abstract <br />Language is one of the most important elements of identity. Iran's minorities, including religious minorities, were faced with numerous challenges in their language teaching. Recognized religious minorities in Iran, namely Christians, Zoroastrians and Jews, in Reza Shah’s era and in the dominant nationalistic discourse of the government were not able to teach their own language at schools and even their schools were forced to close. With Reza Shah’s abdication, the educational status of the religious minorities gradually improved. New schools were established and their educational programs underwent fundamental changes. During this period, religious minorities had the right and privilege to teach their own language at schools for a few hours besides Persian, the official language of the country. Therefore, using a descriptive- analytical approach and relying on the archival documents, this study attempts to examine the situation of the religious minorities’ language teaching at schools during the second Pahlavi era.<strong>چکیده</strong> <br />زبان یکی از مهمترین عناصر تشکیلدهندهی هویت به شمار میرود. اقلیتهای جامعهی ایران، ازجمله اقلیتهای دینی، همواره در زمینهی آموزش زبان خود با چالشها و مشکلات متعددی روبهرو بودهاند. اقلیتهای دینی رسمی ایران، یعنی مسیحیان، زرتشتیان و کلیمیان، در دورهی رضاشاه در فضای گفتمان حاکم ملیگرایانهی دولت نه تنها قادر نبودند به آموزش زبان خود در مدارس بپردازند، بلکه مدارسشان به تعطیلی نیز کشانده شد. با کنارهگیری رضاشاه وضعیت آموزشی اقلیتهای دینی بهتدریج بهبود یافت، مدارس جدید تأسیس گردید و برنامهی آموزشی آنها دچار تغییرات اساسی شد. در این دوره اقلیتهای دینی توانستند حقوق و امتیازهایی مبنی بر تدریس زبان خود در مدارس را در حد چند ساعت در کنار زبان فارسی که زبان رسمی کشور بود، به دست آورند. لذا مقاله حاضر درصدد است تا با روش توصیفی- تحلیلی و با تکیه بر اسناد و مدارک آرشیوی به این سؤال پاسخ دهد که وضعیت آموزش زبان اقلیتهای دینی رسمی کشور در مدارس عصر پهلوی دوم چگونه بود؟https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4878_584f56563ddafb8ffe13446287fb9e7e.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220Caucasus Role in Ilkhanid Relations with the Golden Hordeنقش قفقاز در روابط ایلخانان با اردوی زرین21444879-FAمسعودبیاتدانشیار تاریخ دانشگاه زنجانمحمداحسانیدانشجوی کارشناسی ارشد رشته تاریخ دانشگاه زنجانJournal Article20150904<strong>Abstract</strong> <br /> <br />Caucasia land, in the course of history, has been considered as one of the strategic regions of the world. Its geopolitical importance mostly pertains to the Caucasus Mountains dividing this region into two parts: north and south. The geopolitical role of this region became prominent once more after the foundation of the Ilkhanid dynasty in Iran, in south part of the Caucasus Mountains and the Golden horde dynasty in the north, i.e. Qepchaq plain. The feudal rulers of Golden horde who, prior to the presence of the Ilkhanid, had settled in the north part of the Caucasus kept encroaching upon the south Caucasia. After the foundation of Ilkhanid dynasty, the Caucasia land was added to the possessions of Hulagu. This caused an apprehension for the feudal rulers of Golden horde. Having noticed the importance of Caucasia, the Ilkhanid rulers constructed the capital city of their monarchy in the vicinity of this region so as to prevent the occupation of the land by their rival, i.e. Golden horde rulers. This rivalry led the two emperors to adopt special policies in the bilateral or international relations. The present research, taking a historical methodology, makes an attempt to investigate some of the most important policies and measures.<strong>چکیده</strong> <br />منطقه قفقاز در طول تاریخ یکی از مناطق استراتژیک جهان به شمار میآمد. اهمیت ژئوپلیتیکی این منطقه عمدتاً ناشی از نقش کوههای قفقاز میباشد که همچون سدی این منطقه را به دو قسمت شمالی و جنوبی تقسیم کردهاند. با تشکیل دولت ایلخانان در ایران و جنوب کوههای قفقاز و دولت اردوی زرین در شمال قفقاز یعنی دشت قپچاق بار دیگر اهمیت ژئوپلیتیک منطقه قفقاز برجسته شد. خانات اردوی زرین که پیش از ایلخانان در شمال قفقاز حضور داشتند همواره به قفقاز جنوبی دستاندازی میکردند. با تشکیل دولت ایلخانان منطقه قفقاز به متصرفات هلاگو اضافه شد. این مسئله نگرانی خانات اردوی زرین را در پی داشت. ایلخانان که به اهمیت منطقه قفقاز پی برده بودند پایتخت خود را در نزدیکی این منطقه بنا کردهاند تا مانع از افتادن این منطقه به دست رقیب خود یعنی اردوی زرین بشوند. این رقابت، دو امپراتوری را به اتخاذ سیاستهای خاصی در روابط با یکدیگر و یا در روابط بینالملل نمود که در این مقاله کوشش میشود برخی از مهمترین این اقدامات مورد بررسی قرار گیرد. روش تحقیق در این مقاله تاریخی است.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4879_f77ca99905b5132cd7f9ad06f680af34.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220Social- Political Impacts of Russia Presence in Guilan in the Qajar Eraتأثیرات سیاسی- اجتماعی حضور روسیه در گیلان در دوره قاجار45694880-FAنصرالهپورمحمدی املشیدانشیار و عضو هیات علمی گروه تاریخ دانشگاه بین المللی امام خمینی قزوینکلثومقدیری لشکاجانیکارشناس ارشد تاریخ ایران اسلامی دانشگاه بین المللی امام خمینی قزوینJournal Article20151119<strong>Abstract</strong> <br /> <br />During Qajar era, Guilan became a gate to Europe because of its facile connections with Iran’s internal centers specially the capital and the Russian ports. This superior communication position, besides the economical condition of the region, attracted the Russians’ attention<strong>.</strong> Therefore, conquering this region became one of the most important purposes of Russian governors<strong>.</strong> The presence and influence of Russia in Guilan was accelerated after the wars between Iran and Russia. This caused many social-political consequences and led to the familiarity of the people of this region with the world’s new developments. This paved the way for some social-political movements. Under the influence of Iran’s relations with Russia and also Europe, Guilan was among the first regions witnessing numerous changes, such as the presence of Caucasus Armenian in Guilan, migration of Russian and Guilanese labors, Russian nationals’ interventions in the region, creation of the spirit of xenophobia, Guilan’s constitutional revolution and Rasht mutation.<strong>چکیده</strong> <br />در دوره قاجار، گیلان بخاطر وجود راه ارتباطی آسانتر مراکز داخلی ایرانبه بنادر روسیه، به عنوان دروازه اروپا تبدیل شد. این موقعیت برتر ارتباطی، در کنار شرایط اقتصادی این منطقه توجه روسیه را به خود جلب نمود. براین اساس تسلط بر آن از مهمترین اهداف زمامداران این کشور گردید. حضور و نفوذ روسیه در گیلان بعد از جنگهای ایران و روس سرعت گرفت. این امر پیامدهای اجتماعی ـ سیاسی متعددی در منطقه بجای گذاشت و باعثآشنایی اهالی با تحولات جدید جهان شد و زمینه برای ایجاد خیزشهای اجتماعی- سیاسی فراهم گردید. بدین ترتیب گیلان از اولین نواحی ایران بود که تحت تأثیر روابط با روسیه و بالطبع اروپا، تأثیرات و تحولات متعددی را شاهد بود. حضور ارامنه قفقاز در گیلان، مهاجرت کارگران روسی و گیلانی، مداخلات اتباع روسی در منطقه، ایجاد روحیه بیگانهستیزی، انقلاب مشروطیت گیلان و تحولات رشت از آنجمله بود.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4880_ebb0b76c9e0683d3d5e3dd009dd1fbfc.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220Analysis of the Distribution of Cholera and Plague in Iran
and its Impact on the Social Crisis during 1795- 1847بررسی و تحلیل پراکندگی بیماریهای وبا و طاعون در ایران و تأثیر آنها بر گسترش بحرانهای اجتماعی 1264-1210 ﻫ. ق711004881-FAعلی اکبرجعفریدانشیار گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه اصفهاننسرینفروغیکارشناس ارشد تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه اصفهانJournal Article20151203<strong>Abstract</strong> <br />Cholera and plague are among the destructive and fatal diseases that were common during the 18th and 19th centuries in different parts of Iran, and left a lot of casualties and damages behind. Prevalence of the disease in Iran seriously took victims until nearly a century after 1820. Every year a large number of youngsters, the old people and the children died in the country. However, the slightest measure was not taken to cure or reduce the diseases. The significance of the inadvertency and negligence of the agents towards this grave crisis becomes more apparent when we pay attention to the losses caused by the prevalence of these diseases. In some cases, up to a third of the region died because of the sufferings from this disease. Lack of sanitary facilities and quarantine of patients are the most common causes for the prevalence of these diseases and the most important consequence of it was the population decline in Iran during Qajar dynasty. In addition, the local protest and revolt against the rulers because of their attention to the people’s situation can be seen in the period. The social crisis although linked with other issues, but has its roots in this disregard. Accordingly, this study aims at finding information and carrying out some statistical analysis about the distribution of cholera and plague in the first half century of Qajar sovereignty over Iran. It also seeks to answer the question: “what were the effects of the Plague and cholera outbreaks in the first half century of Qajar sovereignty over Iran on the expansion of the social crisis?” This study implements a descriptive-analytic approach to address this issue.<strong>چکیده</strong> <br />وبا و طاعون از جمله بیماریهای مهلک و ویرانگری است، که بارها در سدۀ سیزدهم هجری قمری در نقاط مختلف ایران شایع شد و تلفات و خسارات فراوانی از خود به جای گذاشت. این دو بیماری تا حدود نزدیک به یک سده پس از 1236ه. ق همه گیری آن در ایران به طور جدی قربانی میگرفت. همه ساله تعداد زیادی کودک و پیر و جوان این سرزمین از بین میرفتند، اما کوچکترین اقدامی برای مقابله یا حتی کاهش بیماریها برداشته نمیشد. اهمیت این غفلت و بیتوجهی کارگزاران نسبت به این بحران عظیم زمانی بیشتر آشکار میشود که به تلفات ناشی از فراگیری این بیماریها توجه نمائیم. در مواردی تا یک سوم منطقهای به علّت ابتلا به این بیماریها فوت میکردند. فقدان امکانات بهداشتی و قرنطینه بیماران مهمترین علت فراگیری این بیماریها بود و مهمترین پیامدش، کاهش جمعیت ایران عصر قاجار بود. علاوه بر این، در موردی اعتراض و شورشهای محلی نسبت به حاکمان به دلیل بیتوجهی آنها به وضع مردم در این دوره دیده میشود. این بحرانهای اجتماعی اگر چه با مسائل دیگری پیوند میخورد، لیکن ریشه بسیاری از آنها در همین بیتوجهیها قرار داشت. بر این اساس، این پژوهش با هدف بررسی آماری و اطلاعیابی از پراکندگی بیماریهای وبا و طاعون در نیم قرن اول حاکمیت قاجارها در ایران، درصدد است تا به این سؤال پاسخ دهد که: «شیوع بیماریهای طاعون و وبا در ایران در نیم قرن اول حکومت قاجارها، چه تأثیری بر گسترش بحرانهای اجتماعی داشت؟» پژوهش به شیوه توصیفی- تحلیلی به این موضوع میپردازد.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4881_f125a51cf96d0201d2f675dd8b71e141.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220The arrival of Seljuks at Khorasan and the sufferings of Nishapurian Shafi'is -Ash'arisورود سلجوقیان به خراسان و مسئله «محنت» شافعی- اشعریهای نیشابور1011264882-FAناصرصدقیدانشیار گروه تاریخ دانشگاه تبریزداودقاسمپوردانشجوی دورهی دکترای تاریخ ایران اسلامی- دانشگاه تبریزJournal Article20160103<strong> Abstract</strong> <br />Since the establishment of the political power and after the war of Dandanaqan (431 BC.), Seljuks as supporters and protectors of "Sunni and Shariah" had challenging relations with different sects of Sunni. The Nishapurian Hanafis’ tension and dissension with Ash'aris, as one of the Shafi'i religion’s theology streams, as well as the cursing and excommunicating of Abul-Hasan Ash'ari and deporting a number of Shafi'i scholars in Nishapur, were among the most important and challenging political-religious crises in the early stages of the establishment of the Seljuks in Khorasan. The tension was the result of the fall of Ghaznavids and the disturbance of the role and presence equations of the followers of Shafi'i and Hanafi schools in the body of the political system in Khorasan. Shafi'i developers classes (tebeqatnevisan) in Seljuk era considered Hanafi- Shafi'i tensions in Nishapur as a "hardship" and a pervasive religious catastrophe for the scholars and followers of the Shafi'i school throughout the Muslim world; while the geographical location and time of the event was limited to Nishapur and not exceeded three years. Although this incident was introduced as a religious tension and crisis, more than the theological and ideological differences and consequently religious competitions, the political competitions of the religious elites in their attempt to participate in the political system of Seljuk played a decisive role in this event. With regard to what has been said earlier, this study tried to critically analyze and evaluate the various dimensions of Ash'ari -Shafi'i’s and Hanafi’s crisis and tension in Nishapur in relation to the role of the political competitions of the elites of these schools and the policies of Seljuk government in taking the advantage of such situation, relying on the historical traditions and their reflections in the works of some researchers.<strong>چکیده</strong> <br />سلجوقیان بهعنوان حامیان و حافظان «اهل سنت و شریعت» از بدو استقرار در قدرت سیاسی در پی نبرد دندانقان (431ق.)، تعاملات پرفراز و نشیبی با فرق و مذاهب مختلف اهل سنت و شیعه داشتند. تنش و رویارویی حنفیان نیشابور با اشعریها بهعنوان یکی از جریانهای کلامی متعلق به مذهب شافعی و لعن و تکفیر ابوالحسن اشعری و تبعید تعدادی از علمای شافعی مستقر در نیشابور ازجمله بحران های سیاسی- مذهبی مهم و چالشبرانگیز در مراحل نخستین استقرار سلجوقیان در خراسان بود. امری که ناشی از بر افتادن غزنویان و بههم خوردن معادلات حضور و نقشآفرینی پیروان مذاهب شافعی و حنفی در بدنه نظام سیاسی مستقر در خراسان بود. طبقاتنویسان شافعی عصر سلجوقی تنش شافعی- حنفی در نیشابور را بهعنوان یک «محنت» و مصیبت مذهبی فراگیر و عظما برای علما و پیروان مذهب شافعی در گستره شهرهای جهان اسلام عنوان کردهاند؛ درحالیکه مکان جغرافیایی و زمان وقوع این رویداد محدود به نیشابور و سه سال بیشتر نبود. همچنین علیرغم اینکه این واقعه در ظاهر بهعنوان تنش و بحرانی مذهبی نشان داده میشود، اما بیش از اختلافات کلامی و اعتقادی و رقابتهای مذهبی برخاسته از آن، رقابتهای سیاسی نخبگان مذاهب و تلاش آنها برای حضور در عرصه نظام سیاسی سلجوقی نقش تعیینکنندهای در وقوع این حادثه داشته است. با عنایت به آنچه مطرح شد، در پژوهش حاضر تلاش شده است با رویکردی انتقادی به روایات منابع تاریخی و بازتاب آن در تحقیقات برخی محققان، ابعاد و گستره بحران تنش و درگیری بین شافعی- اشعریها و حنفیان نیشابور، در ارتباط با نقش عامل رقابتهای سیاسی نخبگان این مذاهب و سیاستهای حکومت سلجوقی در استفاده از چنین وضعیتی مورد تحلیل و ارزیابی قرار گیرد.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4882_f4e261e319cd9d443b20d9dd60327c73.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220A Survey on the Economical Participation of Women in
Qajar Period Based on the Foreign Tourists’s Recordsبررسی مشارکتهای اقتصادی زنان عصر قاجار با تکیه بر گزارش سیاحان خارجی1271524883-FAزهراعلیزاده بیرجندیدانشیار گروه تاریخ دانشگاه بیرجنداکرمناصریدانشجوی دکترای تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد (نویسنده مسئول).Journal Article20150420<strong>Abstract</strong>: <br /> <br /> Although women in Qajar period were confined to participate in the economical and social events, there are some evidences showing their economical participation in the society of that time. Among the available historical references, travelogues and records of foreign tourists and voyagers tackled this issue more. Research showed that rural, tribal and urban women in Qajar period participated in the economical activities according to their social ranks, abilities, and experiences. Among them, urban women who were influenced by the elites’ ideas and also Modernism expanded the areas of their economic activities. In some cases women in the media expressed their ideas in order to strengthen the local economy and self-sufficiency. The present study is based on a descriptive - analytic method aiming at analyzing various aspects of women's economic participation in urban, rural and nomadic lives in the Qajar era to explain the innovative ideas of urban class women.<strong>چکیده</strong> <br />بهرغم محدودیتهای زنان عصر قاجار از جهت حضور در عرصههای اجتماعی و اقتصادی، برخی از روایات تاریخی متضمن اشاراتی در باب مشارکتهای اقتصادی زنان در جامعه آن روز است. از میان منابع موجود، سفرنامهها به ویژه گزارش سیاحان خارجی بیشتر از سایر آثار به این مسأله پرداختهاند. <br />نتایج حاصل از بررسیها نشان میدهد که زنان عصر قاجار اعم از زنان شهری، روستایی و عشایری براساس موقعیت، تجربیات و توانمندیهایشان در عرصههای اقتصادی فعالیت داشتهاند. در بین این زنان، زنان شهری تحت تأثیر افکار روشنفکران و ورود نوگرایی، حوزههای فعالیت اقتصادی خود را گسترش داده و در مواردی در جراید نسوان، ایدههایی را در جهت تقویت اقتصاد بومی و خودکفایی ابراز نمودند. پژوهش حاضر بر آن است با تکیه بر روش توصیفی – تحلیلی ضمن تحلیل و بررسی نحوهی مشارکت اقتصادی زنان و ابعاد مختلف آن در گونههای زیست شهری، روستایی و عشایری در عصر قاجاریه به تبیین اندیشههای نوگرایانه در میان زنان طبقه شهری بپردازد.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4883_ecf0791a6cff67e5edfdf1f6d90e2854.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220Pandname-e-Yahyaviie,
Window into the Thoughts of Amirnezam-e-Garrusiپندنامه یحیویه؛ دریچهای به افکار و اندیشههای امیرنظام گروسی1531754884-FAعباسقدیمی قیداریدانشیارگروه تاریخ دانشگاه تبریزمرتضیخسروپناهدانشجوی دوره دکتری رشته تاریخ ایران دوره اسلامی دانشگاه تبریزJournal Article20150625<strong>Abstract</strong> <br /> <br />Pandname-e-Yahyaviie written by HassanAlikhan Amirnezam-e-Garrusi, one of the dignitaries in the Naseri era, is considered as one of the advice books in the Qajar era. Reviewing, Reading out and analyzing it to determine its status in the Iranian traditional advisement works and familiarity with the author’s opinions and beliefs are the aims of this study. The need to recognize its importance lies in the understanding of the intellectual and political developments in Qajar period. Although one witnesses some archaism, nationalism or anti Islamic–Arabic approaches and tendencies in this period, Pandname-e-Yahyaviie adopts an Islamic approach. Pandname-e-Yahyaviie’s Islamic approach is a visible sign of the intellectual development in Iranshahr thought in the Qajar era. Keeping the format of an advisement book and using this language, concepts, religious, political, social, cultural, moral, literary and military doctrines and teachings are induced. This study uses library resources to address the issue under study. In this study, Pandname-e-Yahyaviie text was reviewed and analyzed as an advisement text.<strong>چکیده </strong> <br />پندنامه یحیویه اثر حسنعلی خان امیرنظام گروسی از رجال دوره ناصری یکی از آثار اندرزنامه ای عصر قاجاریه به شمار می آید. بررسی، بازخوانی و تحلیل آن به منظور تعیین جایگاه این اثر در سنت اندرزنامه نویسی ایران و آشنایی با افکار و اندیشه های مولف آن، اهداف این پژوهش را تشکیل می دهد. اهمیت آن در ضرورت شناخت سیر تحولات فکری، سیاسی دوره قاجاریه است. در دوره قاجاریه با اینکه شاهد برخی رویکردهای باستانگرایی، ملی گرایی و یا ضد عربی–اسلامی هستیم اما پند نامه یحیویه برخلاف این روند دارای رویکردی اسلامی است. رویکرد اسلامی پندنامه یحیویه نشانه آشکار تحول فکری دراندیشه ایرانشهری دردوره قاجاریه است. این اثر با حفظ قالب اندرزنامه ای و با استفاده از این زبان توانسته است مفاهیم، آموزه ها و تعلیمات اعتقادی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اخلاقی ، ادبی و نظامی مورد نظر خود را به مخاطب القاء نماید. روش گردآوری داده ها کتابخانه ای است. در این مقاله متن پند نامه یحیویه به عنوان یک متن اندرزنامهای مورد بررسی وتحلیل قرارگرفته است.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4884_96aadfa49908b83bb416bb6e9bb016b8.pdfدانشگاه تبریزفصلنامه تاریخ نامه ایران بعد از اسلام2251757X61120160220Shia Standpoint towards the Mongolsموضع شیعیان نسبت به مغولان1771994885-FAعلیرضاکریمیداشیار گروه تاریخ دانشگاه تبریزJournal Article20141206<strong>Abstract</strong> <br />In this study I have attempted to explain the standpoint of Shiites towards the government of Mongols in Iran. The Shiites had always been suppressed by the Caliphs and their dependent governments. So, the Shiites were the enemy of the Caliphs. Eventually the Abbasid Caliphate dynasty was collapsed by the Mongols. There is no doubt that the Shiites were happy. From the Shiites perspective both of them were the usurpers of the government. However, the Mongols were better for Shiites because the Mongols were more tolerant of all religions and treated the Shiites kindly. So, the Shiites relations with the Ilkhanids were closer than the Sunnis. The Shiites standpoint had historical, political and juridical reasons. Thus, the Shiites became closer to the Mongols government. They saved many Shiites and Sunnis lives especially the lives of the scientists. They also saved many books from destruction. They restored the endowments and established many scientific institutes across the country. Mongol policy of religious freedom and the Shiites’ political power and wealth were the reasons for the spread of the Shiism.<strong>چکیده</strong> <br />در این مقاله کوشیده ام تا موضع شیعیان را نسبت به حکومت مغولان در ایران روشن نمایم. شیعیان همیشه توسط خلفا و حکومتهای وابسته به آنها سرکوب شده بودند. بنابر این شیعیان دشمن خلفا بودند. اما سرانجام سلسله خلافت عباسی به دست مغولان مضمحل شد. بیتردید شعیان از این واقعه خوشحال شدند. از نظر شیعیان هر دو آنها غاصبان حکومت بودند. با این حال، مغولان برای شعیان بهتر بودند. زیرا مغولان نسبت به پیروان همه مذاهب بردبار بودند و با شیعیان رفتاری مهربانانهتر داشتند. بنابراین، روابط شیعیان با ایلخانان نزدیکتر بود. <br />این دیدگاه شعیان دلایل تاریخی، سیاسی و فقهی داشت. بنابراین شعیانبه حکومت مغولان نزدیکتر شدند. آنها جان بسیاری از شعیان و سنیان بهویژه دانشمندان را نجات دادند و کتابهای زیادی را از نابودی نجات دادند. همچنین اوقاف را احیاء کردند و مؤسسات علمی بسیاری را در سراسر کشور تأسیس کردند. سیاست آزادی مذهبی مغولان و برخورداری شعیان از قدرت سیاسی و ثروت بیشتر موجب گسترش تشیع شد.https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_4885_579b96bf25c0c647446048615f11d007.pdf